Η μουσική ως αλφάβητο της συγχώρεσης
Ο συγκλονιστικός θεατρικός μονόλογος του Δημήτρη Καρά, «Είσαι μουσική» σε σκηνοθεσία Σοφίας Φυτιάνου, έρχεται στο Θέατρο Σοφούλη για μια μοναδική παράσταση την Πέμπτη 7 Μαίου που υπόσχεται να αγγίξει τις πιο ευαίσθητες χορδές του κοινού.
Το έργο αποτελεί μια βαθιά κατάδυση στα άδυτα της παιδικής ηλικίας και της μνήμης, παρακολουθώντας την πορεία μιας γυναίκας που μεγάλωσε στη σκιά μιας μητέρας που έπασχε από νευρική ανορεξία.
Με την Αναστασία-Ραφαέλα Κονίδη να παραδίδει μια ερμηνεία που ισορροπεί ανάμεσα στην ένταση και τη λύτρωση, η παράσταση αναδεικνύει τη μουσική ως την απόλυτη γλώσσα επικοινωνίας εκεί όπου οι λέξεις στερεύουν.
Συναντήσαμε την πρωταγωνίστρια και συνομιλήσαμε μαζί της για την πρόκληση του μονολόγου, τη δύναμη της συγχώρεσης και τη μαγεία της σκηνικής μεταμόρφωσης.
Συνέντευξη στον Γιάννη Τσιρόγλου για την Κουλτουρόσουπα – Φωτογραφίες: Παναγιώτης Νταλαγιώργος
-Η παράσταση πραγματεύεται τη σχέση μιας κόρης με μια μητέρα που πάσχει από νευρική ανορεξία. Πόσο προκλητικό ήταν για εσάς να προσεγγίσετε ένα τόσο ευαίσθητο και σκληρό θέμα;
Από την πρώτη ανάγνωση του έργου συνδέθηκα πολύ με την ιστορία. Με συγκίνησε βαθιά μπορώ να πώ. Το κείμενο του Δημήτρη Καρρά ήταν ο απόλυτος οδηγός μας στις πρόβες μαζί με την σκηνοθέτη μου Σοφία Φυτιάνου. Κι υπήρξε ο χώρος ο χρόνος και η απαραίτητη επικοινωνία μεταξύ μας για να ερευνήσουμε και να δουλέψουμε πάνω στο κείμενο και τα πρόσωπα αυτά. Οπότε ναί ήταν και είναι μια μεγάλη πρόκληση επειδή ακριβώς είχε και έχει πολλά να πεί.
-Ο τίτλος «Είσαι Μουσική» υποδηλώνει μια βαθιά σύνδεση με τον ήχο. Πώς λειτουργεί η μουσική ως «συμπρωταγωνιστής» σας πάνω στη σκηνή;
Ως δίαυλος της πιο βαθιάς επικοινωνίας. Ως αλφάβητο της αγάπης.
-Υποδύεστε μια γυναίκα που αναμετράται με το παρελθόν της. Υπάρχει κάποιο σημείο στο κείμενο του Δημήτρη Καρά που σας «δονεί» περισσότερο κάθε φορά που το ερμηνεύετε;
Ακολουθώ πιστά το βηματισμό της ηρωίδας σε μια διαδρομή γεμάτη ανατροπές και πολύ βαθιά αισθήματα και ερωτήματα. Ταυτόχρονα ζωντανεύω με οδηγό τις μνήμες της όλα τα πρόσωπα του έργου. Έτσι, από την πρώτη μέχρι την τελευταία λέξη το κείμενο αυτό εκπέμπει μια ενέργεια τέτοια που δύσκολα κανείς θα μπορούσε να απομονώσει μια στιγμή. Εξάλλου πολλές φορές, οι σιωπές είναι εκκωφαντικές.
-Ο μονόλογος θεωρείται από τα πιο δύσκολα είδη θεάτρου. Πώς διαχειρίζεστε τη μοναξιά και ταυτόχρονα την έντονη έκθεση απέναντι στο κοινό;
Σίγουρα οι απαιτήσεις και η δυσκολία ενός τέτοιου εγχειρήματος είναι πολλές. Ωστόσο επειδή γνωρίζω πως το “θέμα” σε μια παράσταση δεν είμαι εγώ προσωπικά, ακόμη κι αν βρίσκομαι μόνη μου επι σκηνής, αλλά είμαι εκεί για να μοιραστώ με το κοινό μια ιστορία, δεν έχω αισθανθεί μοναξιά ούτε έντονη έκθεση. Όλη μου η προσοχή και η συγκέντρωση αφορούν την ιστορία.
Σε αυτό σίγουρα έχει παίξει καθοριστικό ρόλο και ο τρόπος και ο χρόνος δουλειάς μαζί με την σκηνοθέτη μου Σοφία Φυτιάνου και τον Δημήτρη Καρά που έγραψε το κείμενο και την μουσική (μαζί κάνουν και την παραγωγή της παράστασης) και η επικοινωνία που είχαμε μεταξύ μας. Το μόνο που πραγματικά με έχει δυσκολέψει σε παραστάσεις είναι οι οθόνες των κινητών τηλεφώνων ή ο ήχος καθώς και η κατανάλωση τροφίμων την ώρα της παράστασης που μας συνέβη ευτυχώς μόνο μία φορά και που ούτως ή άλλως απαγορεύεται.
-Η σκηνοθεσία της Σοφίας Φυτιάνου εστιάζει στη μεταμόρφωση και τη μνήμη. Πώς δουλέψατε μαζί για να μετατρέψετε αυτές τις αφηρημένες έννοιες σε κίνηση και συναίσθημα;
Η μνήμη στην παράσταση είναι οδηγός της ιστορίας μας. Η μεταμόρφωση επιτρέπει στα πρόσωπα να ζωντανέψουν μπροστά μας μέσα από την μνήμη σαν φωτογραφίες που για λίγο παίρνουν ζωή. Δουλέψαμε πολύ εντατικά τόσο με την σκηνοθέτη Σοφία Φυτιάνου ως προς τον ψυχισμό και την ταυτότητα του κάθε προσώπου όσο και με τον Νικόλα Χατζηβασιλειάδη, που επιμελήθηκε την κινησιολογία της παράστασης, ως προς τη σωματική έκφραση.
-«Πώς συγχωρείς αυτό που δεν εξηγήθηκε ποτέ;» αναφέρει το σημείωμα της παράστασης. Πιστεύετε ότι η ηρωίδα σας βρίσκει τελικά τη λύτρωση στο τέλος του έργου;
Ναι, πιστεύω πως η ηρωίδα μου προχωρά επειδή αποφασίζει να μιλήσει για το ανεξήγητο. Η ίδια η ζωή εξάλλου την προσκαλεί σε αυτό το ταξίδι.
-Η παράσταση έχει λάβει εξαιρετικές κριτικές. Ποια ήταν η πιο συγκινητική αντίδραση που έχετε λάβει από κάποιον θεατή μέχρι στιγμής;
Δυσκολεύομαι πολύ να απομονώσω μια στιγμή. Χαίρομαι πραγματικά που η παράσταση άγγιξε τόσο τους θεατές και που μοιράστηκαν μαζί μας τόσο όμορφα λόγια και αισθήματα.
-Στην παράσταση χρησιμοποιούνται προβολές και παιχνίδια με το φως. Πόσο βοηθούν αυτά τα οπτικά μέσα στην «κατάβαση» στον κόσμο των αναμνήσεων;
Τόσο οι προβολές που επέλεξε η Σοφία Φυτιάνου όσο και οι φωτισμοί του Γιώργου Αγιαννίτη χρησιμοποιήθηκαν ακριβώς για να ζωντανέψουν οι μνήμες της ηρωίδας ή να αποδοθούν οι ατμόσφαιρες όσο πιο ανάγλυφα γίνεται. Το φώς και το σκοτάδι μέσα στο έργο εναλλάσσονται συνεχώς ακολουθώντας την ιστορία και συνομιλώντας με τον ψυχισμό της ηρωίδας δημιουργώντας έναν παράλληλο σκηνικό χώρο και ατμόσφαιρα που άλλοτε φέρει η αφηγήτρια κι άλλοτε αναπηδά σαν μνήμη και η αφηγήτρια καλείται να τον επισκεφτεί.
-Τι θα θέλατε να πάρει μαζί του ο θεατής φεύγοντας από το Θέατρο Σοφούλη μετά τα 80 λεπτά της παράστασης;
Θα ήθελα να πάρει μαζί του την ιστορία και όσα αισθήματα και σκέψεις θα του γεννήσει αυτή.
-Μετά από αυτή τη διαδρομή με το «Είσαι Μουσική», τι είναι αυτό που έμαθε η Αναστασία για τη δύναμη της ανθρώπινης συγχώρεσης;
Ότι η συγχώρεση δεν είναι μια στιγμή, είναι μια ολόκληρη διαδρομή προς το φώς.
Είσαι μουσική: Μια λυτρωτική κατάδυση στα άδυτα της μνήμης στο θέατρο Σοφούλη
