Θανάσης Τριαρίδης: Ο αιρετικός ανατομόρφος της ανθρώπινης ψυχής που κατακτά τις σκηνές

Προσεγγίζοντας συνοπτικά τον σπουδαίο συγγραφέα, με αφορμή την πολυαναμενόμενη πρεμιέρα του έργου “Ο Νανουριστής” στο Θέατρο Φαργκάνη.

Ο Θανάσης Τριαρίδης δεν είναι απλώς ένας συγγραφέας· είναι μια ολόκληρη «σχολή» σκέψης και μια από τις πιο αμφιλεγόμενες, παραγωγικές και επιδραστικές φωνές των σύγχρονων ελληνικών γραμμάτων. Χαρακτηρίζεται συχνά ως «αιρετικός», όχι γιατί επιδιώκει την πρόκληση για την πρόκληση, αλλά γιατί η γραφή του αποδομεί με χειρουργική ακρίβεια τα ιερά και τα όσια της δυτικής ηθικής, του ανθρωπισμού και της ιστορίας.

Ποιος είναι ο Θανάσης Τριαρίδης;

Γεννημένος στη Θεσσαλονίκη το 1970, ο Τριαρίδης είναι ένας «πολυμορφικός» δημιουργός: πεζογράφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας, δοκιμιογράφος και ακτιβιστής για τα κοινωνικά δικαιώματα των Τσιγγάνων (1996-2001) και από το 2009 είναι αντιρρησίας συνείδησης, εκφράζοντας κριτική ενάντια στα έθνη, τις θρησκείες και κάθε μορφή βίας.

Έγινε ευρύτερα γνωστός όχι μόνο για το έργο του, αλλά και για τη στάση ζωής του, καθώς υπήρξε από τους πρώτους που διέθεσαν το σύνολο του έργου τους ελεύθερα στο διαδίκτυο (triaridis.gr), πιστεύοντας στην απόλυτη ελευθερία της διακίνησης των ιδεών.

Τι γράφει και ποιο είναι το ύφος του;

Το ύφος του Τριαρίδη είναι καταιγιστικό, ωμό και βαθιά υπαρξιακό. Η γραφή του συχνά μοιάζει με παραλήρημα που πατάει πάνω σε μια σιδερένια λογική δομή.

• Η Αισθητική της Σκληρότητας: Τα έργα του συχνά περιέχουν σκηνές ακραίας βίας, σωματικής ή ψυχολογικής, όχι για εντυπωσιασμό, αλλά για να φέρει τον αναγνώστη/θεατή αντιμέτωπο με τα όρια της ανθρωπιάς του.

• Η Αποδόμηση των Μύθων: Καταπιάνεται με το Ολοκαύτωμα, τις γενοκτονίες, τον έρωτα ως εξουσιαστική σχέση και τη θρησκεία, αμφισβητώντας τις «βολικές» αλήθειες της κοινωνίας μας.

• Μεταμοντερνισμός και Ιστορία: Συχνά μπλέκει την ιστορική πραγματικότητα με τη μυθοπλασία, δημιουργώντας έναν δικό του κόσμο όπου το παρελθόν στοιχειώνει το παρόν.

Ενα Θεατρικό Φαινόμενο: Γιατί παίζονται συνεχώς τα έργα του;

Είναι εντυπωσιακό ότι τα θεατρικά του έργα ανεβαίνουν ασταμάτητα, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό (Γερμανία, Αγγλία, ΗΠΑ). Οι λόγοι είναι πολλοί:

1. Οικονομία και Ένταση: Τα έργα του είναι συνήθως για δύο ή τρία πρόσωπα (όπως ο Νανουριστής, το Zyklon, το Leopold), γεγονός που τα καθιστά ευέλικτα για τις θεατρικές ομάδες.

2. Ρόλοι-Πρόκληση: Προσφέρει στους ηθοποιούς ρόλους που απαιτούν τεράστια ψυχικά αποθέματα, ακραίες μεταπτώσεις και απόλυτη έκθεση.

3. Η Συμμετοχή του Θεατή: Ο Τριαρίδης δεν αφήνει τον θεατή να εφησυχάσει στην καρέκλα του. Τον καθιστά συνένοχο, μάρτυρα και ενίοτε θύμα της πλοκής.

Κάποια από τα εμβληματικά έργα του

Η εργογραφία του Τριαρίδη είναι δαιδαλώδης και καλύπτει ένα τεράστιο εύρος της ανθρώπινης παθολογίας. Ανάμεσα στα δεκάδες κείμενά του, ξεχωρίζουν:

• Zyklon ή Το Πεπρωμένο: Μια συγκλονιστική αναμέτρηση με τη μνήμη του Άουσβιτς.

• Leopold: Μια καταβύθιση στη γενοκτονία του Κονγκό και τις ενοχές της Δύσης.

• Lebensraum (Ζωτικός Χώρος): Ένα εφιαλτικό πείραμα πάνω στην υποταγή και την εξουσία.

• Μαιευτήριο: Μια σκληρή αλληγορία για τη γέννηση και την κατασκευή της ανθρώπινης μοίρας.

• Το Πλυντήριο: Ένα έργο που «ξεπλένει» τις συνειδήσεις και αποκαλύπτει τη βρωμιά των κοινωνικών σχέσεων.

• Η Μουγγή Καμπάνα: Μια σπουδή πάνω στη σιωπή, την πίστη και την απόγνωση.

• HIV: Μια κατάμεστη από ένταση καταγραφή της φθοράς, του στίγματος και της επιθυμίας.

• Football 2.0: Η αποθέωση του αθλήματος ως το νέο «ρωμαϊκό τσίρκο» της βαρβαρότητας και του θεάματος.

• Το περίσσιο παιδί: Μια συγκλονιστική ματιά στην περιθωριοποίηση και την παιδική αθωότητα που συνθλίβεται.

• Ζόοτ: Ένα εφιαλτικό σύμπαν όπου τα όρια μεταξύ ανθρώπου και κτήνους γίνονται επικίνδυνα δυσδιάκριτα.

• Mengele: Μια σκοτεινή ιστορία για το κακό που κρύβεται πίσω από την επιστήμη.

• Ο Νανουριστής: Το πιο πρόσφατο δείγμα της γραφής του, μια ελεγεία για τον αξιοπρεπή θάνατο και τη λύτρωση.

Μα τι το ιδιαίτερο έχει η γραφή του;

Το ιδιαίτερο στοιχείο του Τριαρίδη είναι η «διαλεκτική του τρόμου». Καταφέρνει να γράφει για τα πιο αποτρόπαια εγκλήματα της ανθρωπότητας με μια γλώσσα που παραμένει ποιητική και βαθιά ερωτική. Για τον Τριαρίδη, ο έρωτας και ο θάνατος είναι οι δύο πλευρές του ίδιου νομίσματος. Επίσης, η χρήση της επανάληψης και των εμμονικών μοτίβων δημιουργεί μια αίσθηση ασφυξίας που καθηλώνει το κοινό.

«Ο Τριαρίδης δεν γράφει για να σε διασκεδάσει· γράφει για να σε ξεβολεύσει, να σε κάνει να ντραπείς, να κλάψεις και, τελικά, να αναρωτηθείς αν είσαι κι εσύ ένας “δολοφόνος” στην αναμονή.»

Φωτογραφίες, πρώτη ύλη: ΘΤ facebook

ΦΑΡΓΚΑΝΗ
«Ο Νανουριστής» του Θανάση Τριαρίδη.
Πρεμιέρα: Παρασκευή 16/01
Είδαμε, βαθμολογήσαμε με … και σχολιάζουμε εδώ (σύντομα) – Ο σκηνοθέτης Παύλος Δαναλάτος μιλά στην “Κ”

Στο επίκεντρο βρίσκεται μία ετοιμοθάνατη καθηγήτρια του ρομαντισμού, η οποία έχει λάβει την απόφαση να δώσει τέλος στη ζωή της. Για αυτή την τελευταία πράξη, καλεί τον θρυλικό Νανουριστή, έναν επαγγελματία που εδώ και δύο δεκαετίες βοηθά τους ανθρώπους να πεθάνουν αξιοπρεπώς.
Σκηνοθεσία: Παύλος Δανελάτος. Ερμηνεύουν: Μαρία Προδρόμου, Αλέξης Κότσυφας.
Ημέρες και ώρες παραστάσεων: Παρασκευή 16  Σάββατο 18 στις 21:00, Κυριακή 19/ 01 στις 20:00 (έως 25/01)
Αναλυτικές πληροφορίες για τη παράσταση θα βρείτε εδώ